Przegląd 52 badań obserwacyjnych, opublikowany w czasopiśmie JAMA Pediatrics, wskazuje na związek między zanieczyszczeniem powietrza a atopowym zapaleniem skóry (AZS) u dzieci. Im wyższe stężenie szkodliwych substancji, tym częściej choroba występuje i tym częściej dzieci trafiają z jej powodu do lekarza. Dane nie pokazują natomiast jednoznacznie, że smog nasila przebieg choroby ani że powoduje nowe zachorowania.

Jak powstał przegląd

Zespół kierowany przez dr Megan Park z Uniwersytetu w Toronto zebrał i porównał wyniki wcześniejszych badań. Badacze sprawdzali, czy zanieczyszczenia w powietrzu na zewnątrz są powiązane z występowaniem AZS u dzieci. Analiza objęła 52 badania obserwacyjne, a jej wyniki ukazały się online 9 listopada.

Które zanieczyszczenia wypadły najgorzej

Autorzy podają wyniki w postaci ilorazu szans (OR). Wartość powyżej 1 oznacza, że przy większym narażeniu szanse na dane zdarzenie rosną. Przeliczano je na każdy wzrost stężenia o 10 µg/m³.

  • Dwutlenek azotu: prawdopodobnie wiązał się z większą liczbą wizyt ambulatoryjnych z powodu AZS (OR 3,46).
  • Dwutlenek siarki: podobna zależność, jeszcze wyraźniejsza (OR 3,96).
  • Pył zawieszony PM2,5: był prawdopodobnie powiązany z wyższą częstością występowania AZS (OR 1,04).
  • Pył zawieszony PM10: także wiązał się z wyższą częstością choroby (OR 1,19).

W przypadku nasilenia choroby i liczby nowych zachorowań wyniki były niejednoznaczne albo nie wykazano żadnych zależności. Autorzy piszą, że ustalenia „mają ważne implikacje dla zdrowia publicznego” i uzasadniają politykę ograniczania zanieczyszczeń oraz łagodzenia zmian klimatu.

Co to oznacza w praktyce

Należy pamiętać, że przegląd opiera się na badaniach obserwacyjnych. Takie prace pokazują współwystępowanie zjawisk, ale nie dowodzą, że to zanieczyszczone powietrze bezpośrednio wywołuje chorobę. Sami badacze używają ostrożnych sformułowań, takich jak „prawdopodobnie” i „najpewniej”. Na przebieg AZS wpływa też wiele innych czynników, więc smog jest tu najwyżej jednym z elementów układanki.

Dla rodziców wniosek nie powinien być powodem do paniki. Jeśli dziecko ma nawracające zmiany skórne i świąd, nadal potrzebna jest diagnoza i leczenie prowadzone przez lekarza. Wyniki sugerują natomiast, że jakość powietrza może być jednym z czynników branych pod uwagę przy ocenie zdrowia dzieci.

Kontekst dla Polski

W Polsce temat jest znany z debaty o smogu, który zimą nasila się w wielu miejscowościach, zwłaszcza tam, gdzie ogrzewa się domy paliwami stałymi. Pyły PM10 i PM2,5 należą do najczęściej omawianych zanieczyszczeń. Dostępny tekst nie podaje, z jakich krajów pochodziły analizowane badania, więc nie można wprost przenosić liczb na polskie warunki.

Unia Europejska w ostatnich latach zaostrza normy jakości powietrza, a ich realizacja zależy od działań państw członkowskich. Takie badania wzmacniają argument, że czyste powietrze to nie tylko kwestia chorób układu oddechowego, ale też zdrowia skóry i najmłodszych mieszkańców miast i wsi.

Źródło: Medical Xpress – „Air pollution exposure tied to atopic dermatitis in children”

Author

scott2012.org stworzwnetrze.com.pl tomaszkubis.pl